Coronavirus COVID-19

Informatie voor UZA-patiënten en bezoekers | Reserveer hier een afspraak voor een PCR-test
Meer details Meer details

Immuunceltherapie

Immuunceltherapie

Waar het eigen immuunsysteem te kort schiet (kanker) of net overmatig reageert (auto-immuunziekte), kunnen gemanipuleerde immuuncellen ingezet worden om de balans te herstellen.

Verschillende soorten cellen van het immuunsysteem, zoals dendritische cellen en T-cellen, worden op deze manier gebruikt om de werking van het eigen immuunsysteem bij te sturen of aan te vullen.

Het UZA zet sterk in op de verkenning van nieuwe pistes op het vlak van immuunceltherapie. Zo worden er momenteel verschillende vormen van immuunceltherapie onderzocht in klinische studies. In samenwerking met de Universiteit Antwerpen, ondersteunt UZA ook de preklinische ontwikkeling van nieuwe immuunceltherapieën.

Immuuntherapie met dendritische cellen

Een belangrijke activiteit binnen het CCRG is het onderzoek naar en de productie en toepassing van dendritische celvaccinatie, een beloftevolle vorm van immuuntherapie op basis van de eigen immuuncellen.

Dendritische cellen kunnen:

Belangrijk is dat ze dit doen op een heel erg specifieke manier, waardoor de normale werking van het immuunsysteem niet in het gedrang komt.

(also available in English)

Expertise, samenwerking en academisch onderzoek

Het CCRG past immuuntherapie met dendritische cellen al sinds 2005 toe in de kliniek.

De opgebouwde expertise heeft er in 2015 toe geleid dat het CCRG als eerste universitair en medisch centrum in België een GMP- (‘good manufacturing practices’) en fabricagevergunning kreeg van de Belgische gezondheidsautoriteiten (FAGG) voor de productie van dendritische cellen.

Voor de ontwikkeling en verbetering van dendritische celtherapie werkt het CCRG nauw samen met het Laboratorium voor Experimentele Hematologie (LEH) van de Universiteit Antwerpen. Het LEH is gespecialiseerd in fundamenteel en translationeel wetenschappelijk onderzoek naar celgebaseerde behandelingen. Een nauwe samenwerking en continue uitwisseling van data tussen CCRG en LEH garandeert dat veelbelovende behandelingsstrategieën in ontwikkeling alle kansen krijgen uit te groeien tot een veilige en werkzame behandeling.

Op klinisch niveau ontwerpt en coördineert het CCRG academische studies om de veiligheid, haalbaarheid en werkzaamheid van deze celtherapieën te bestuderen. Dit alles gebeurt in opdracht van en in nauwe samenwerking met de gespecialiseerde diensten hematologieoncologiepediatrie en neurologie.

Klinische studies

Lopende studies

Dendritische celtherapie ontwikkeld en geproduceerd door CCRG wordt momenteel geëvalueerd in verschillende door UZA geïnitieerde klinische studies ter verbetering van:

  • de behandeling van volwassen patiënten met acute myeloide leukemie (bloedkanker): WIDEA-studie
  • de behandeling van volwassen patiënten met maligne pleuraal mesothelioom (longvlieskanker): MESODEC-studie
  • de behandeling van volwassen patiënten met glioblastoma multiforme (hersentumoren): ADDIT-GLIO studie
  • de behandeling van volwassenen die lijden aan de auto-immuunziekte multiple sclerose: MS:tolDC studie

Een volledig overzicht van alle lopende studies naar dendritische celtherapie binnen UZA vind je hier.

Toekomstig onderzoek

In 2021 zullen in het UZA twee nieuwe klinische studies van start gaan. Een eerste studie zal de veiligheid, haalbaarheid en werkzaamheid onderzoeken van dendritische celvaccinatie als toegevoegde behandeling voor pediatrische patiënten met hooggradige gliomen en diffuse intrinsieke ponsgliomen. In een tweede studie wordt een nieuw type dendritisch celvaccin getest. Meer informatie hierover volgt binnenkort op deze website.

Immuuntherapie met CAR-T cellen

Immuuntherapie met CAR-T-cellen is een vrij recente en zeer veelbelovende toepassing van celtherapie. Specifieke witte bloedcellen, namelijk de T-cellen, worden afgenomen bij de patiënt en vervolgens in het labo genetisch gemanipuleerd. Dankzij deze genetische manipulatie kunnen de T-cellen een nieuw soort eiwit aanmaken, een CAR (chimeric antigen receptor). Dit is een soort grijparm op het oppervlak van de T-cel waardoor zij beter in staat is kankercellen te herkennen, vast te grijpen en te doden.

Figuur: Een CAR-T cel is een T-cel die, dankzij genetische manipulatie, een CAR of grijparm tot expressie brengt. Met deze grijparm kan ze kankercellen beter herkennen, vastgrijpen en vernietigen.

Klinische studies

In het UZA wordt immuuntherapie met CAR-T cellen momenteel aangeboden in niet-academische klinische studies ter verbetering van:

  • de behandeling van volwassen patiënten met darmkanker
  • de behandeling van volwassen patiënten met multiple myeloma

Voor meer informatie hierover kan je terecht bij de verantwoordelijke diensten oncologie en hematologie.

Contact CCRG