177Lu-PSMA

De behandeling wordt toegediend in een daarvoor speciaal uitgeruste kamer op dienst oncologie (D0) die de omgeving beschermt tegen de radioactieve straling die je uitzendt. 

Tijdens de opname (meestal 2 dagen / 1 nacht) mag je de kamer niet verlaten en geen bezoek ontvangen op de kamer. 
Roken is niet toegestaan. De kamer is een ruime éénpersoonskamer met televisie en een kleine koelkast. Er is enkel een lavabo aanwezig, geen douche. 
Omdat een deel van de toegediende radioactiviteit wordt uitgescheiden via de urine en in veel geringere mate ook via stoelgang wordt er tijdens de opname gebruik maakt van een speciaal toilet dat je telkens dient te gebruiken. 
Toiletgerief en handdoeken/washandjes krijg je van het ziekenhuis. 

Voor de maaltijden wordt gebruik gemaakt van wegwerpservies en bestek. Alle afval wordt gecollecteerd in speciale vuilnisbakken. 

Tijdens je verblijf in de kamer draag je ziekenhuiskledij (pyjama, pamperbroekje, antislipkousen). Je mag eventueel een eigen onderbroek dragen maar deze wordt dan wel weggegooid na de behandeling. Wanneer  je de kamer verlaat kan je terug je eigen kledij aantrekken. 

Je kan persoonlijke spullen meebrengen (boek, GSM, tablet) maar we raden aan van het aantal persoonlijke items zo veel mogelijk te beperken. Om het risico op contaminatie te beperken, worden ze verpakt in een plastic zakje (vb GSM of tablet). Bij ontslag worden de persoonlijke items nagemeten op contaminatie. In geval van ernstige contaminatie kan het zijn dat jouw persoonlijke spullen ook in het ziekenhuis moeten blijven en je die pas op een later tijdstip kan komen ophalen. Indien mogelijk mag je ook je eigen medicatie meebrengen.

Om de stralingsbelasting van het ziekenhuispersoneel en jouw huisgenoten te beperken, gaan we ervan uit dat je je zelfstandig kan wassen en aankleden en de maaltijden gebruikt. 

Indien je incontinent bent of niet zelfredzaam, vragen wij je dat op voorhand te melden.

Je wordt ’s middags opgenomen in de speciale kamer en het verloop van de behandeling zal door de verpleegkundige nog eens toegelicht worden:

• Je hoeft niet nuchter te zijn.
• De totale duur van de behandeling neemt een 2 tal uur in beslag.
• Er wordt een katheter geplaatst in een ader van de arm.
• Voor de aanvang van de behandeling wordt een geneesmiddel tegen misselijkheid toegediend, om te helpen deze klachten te verminderen.
• Het 177Lu-PSMA wordt toegediend over ongeveer 30 - 45 minuten, waarna het infuus wordt verwijderd.

Om onnodige stralingsbelasting van nieren en de blaas te voorkomen, wordt gevraagd om voldoende water te drinken (1 glas per uur) en regelmatig naar het toilet te gaan. Het urineren dient steeds zittend te gebeuren, het doortrekken steeds met een gesloten WC-deksel en de handen moeten goed gewassen worden voor en na elk toiletbezoek. De volgorde van deze acties zijn: handen wassen, naar het toilet gaan, handen wassen, toiletdeksel sluiten, doorspoelen.

De dag na de behandeling kan je meestal in de loop ochtend de kamer en het ziekenhuis verlaten. De arts van de dienst nucleaire geneeskunde overloopt met jou nog eens de te nemen voorzorgsmaatregelen die je moet volgen ter bescherming van je huisgenoten en omgeving tegen ioniserende straling.

Je krijgt ook een ontslagkaartje mee dat je gedurende 33 dagen bij jouw identiteitskaart moet bewaren. Dit ontslagkaartje moet je steeds tonen wanneer je gedurende die periode opnieuw moet opgenomen worden in het ziekenhuis of bij een medisch noodgeval (bijvoorbeeld hartaanval, trauma, verkeersongeval, dringende chirurgie, reanimatie, …), zodat de lokale artsen en verpleegkundigen weten dat je recent een behandeling met een radioactief product onderging en ze, indien nodig, beschermingsmaatregelen kunnen treffen.

Wij dienen je ook te informeren in geval van overlijden binnen deze periode van 33 dagen, er een risico bestaat voor de omgeving in geval van crematie. Er zijn dan mogelijk maatregelen nodig inzake stralingsbescherming, wat kan resulteren in extra kosten. Voor meer informatie kan je terecht op: www.fanc.be.

De verdeling van ¹⁷⁷Lu-PSMA over de verschillende weefsels in het lichaam kan in beeld gebracht worden met een SPECT/CT scan. De scan wordt standaard uitgevoerd 4 à 5 dagen na de toediening en duurt ± 1uur. Na de 1ste toediening wordt ook nog een scan gemaakt na 24u. Je dient niet nuchter te zijn voor deze scan en er wordt ook niets geïnjecteerd. Het doel van deze scan(s) is te bepalen hoeveel straling de tumorhaarden, de nieren en het beenmerg gekregen hebben. Zo nodig kan de behandeling bijgestuurd worden voor de volgende toediening.

• Twee weken vóór en twee weken na elke behandeling is een controle van de bloedwaarden noodzakelijk. Bijkomende tussentijdse bloednamen zijn mogelijk bij afwijkende resultaten. Voor deze bloednamen dien je niet noodzakelijk naar het UZA te komen, deze kunnen ook geregeld worden via thuisverpleging of bij de huisarts of verwijzend specialist.
• De UZA verpleegkundige zal je op regelmatige tijdstippen telefonisch contacteren om de resultaten van de bloedwaarden te bespreken en de vervolgstappen te overlopen. Bij afwijkende waarden kan het nodig zijn de volgende therapie uit te stellen.
• Afspraken voor een controle raadpleging bij de arts specialist zullen bij ontslag geregeld worden.
• Bijkomende beeldvorming om het effect van de behandeling te beoordelen is gepland vlak voor de 3de toediening (PSMA-PET/CT). Ongeveer 6 weken na het voltooien van de behandeling zal een evaluatie van de therapie worden uitgevoerd, waarbij mogelijk ook nog andere scans noodzakelijk zijn, afhankelijk van jouw situatie.
   

Zoals elk geneesmiddel kan ook ¹⁷⁷Lu-PSMA bijwerkingen hebben, al krijgt niet iedereen daarmee te maken. De bijwerkingen van ¹⁷⁷Lu-PSMA houden voornamelijk verband met radioactiviteit. De meest voorkomende bijwerkingen worden hieronder vermeld, hoewel niet alle patiënten ze zullen krijgen:

Bijwerkingen die tijdens of kort na de therapie kunnen optreden:

• Vermoeidheid    
  Dit is de meest voorkomende bijwerking. De vermoeidheid is meestal mild, maar kan enkele weken aanhouden. Vermijd autorijden of het bedienen van zware machines indien je je te vermoeid voelt.
• Misselijkheid of braken    
  Tot een derde van de patiënten ervaart dit, maar kan goed behandeld worden met medicatie. Voor de eerste 5 dagen krijg je odansetron tabletten mee. Eventueel kan bijkomend nog metoclopramide siroop genomen worden.
• Pijn in de botten    
  Tumorhaarden in het bot kunnen de eerste dagen na de toediening pijn veroorzaken. Om dit te voorkomen, krijg je de eerste 5 dagen cortisone tabletten mee in combinatie met een maagbeschermer. Zo onvoldoende effect kan nog ibuprofen worden ingenomen.
• Beenmergonderdrukking    
  Dit zorgt voor een daling van de rode en witte bloedcellen en bloedplaatjes. Dit is meestal tijdelijk, maar bij ongeveer 5% van de patiënten moet de volgende behandeling mogelijk worden uitgesteld. Meld tekenen van infectie, koorts en bloedingen of blauwe plekken die niet normaal zijn aan je arts. Contacteer onmiddellijk je arts of ga naar de spoedeisende hulp als je meer dan 38.3°C graden koorts hebt.
• Droge mond    
  Ongeveer de helft van de patiënten ondervindt een droge mond met verminderde speekselproductie. Het kan helpen de mond regelmatig vochtig te maken of een hard snoepje te nuttigen. Vermijd erg gekruid eten en verzorg je mondhygiëne.
• Constipatie    
  Je kan hiervoor een laxeermiddel innemen.

Ernstigere, vertraagde bijwerkingen kunnen af en toe optreden:

• Achteruitgang van de nierfunctie: de functie van de nieren zal in het bloed worden opgevolgd en de toegediende dosis ¹⁷⁷Lu-PSMA kan aangepast worden.
• ¹⁷⁷Lu-PSMA is een radioactief product en op lange termijn is blootstelling aan radioactiviteit in verband gebracht met een verhoogd risico op andere kankers.
• ¹⁷⁷Lu-PSMA heeft mogelijk toxische effecten op de zaadcelproductie en kan jouw vruchtbaarheid aantasten.

• Na elk toiletbezoek spoel je best twee keer door met een gesloten WC-deksel en was je je handen goed. Ga zitten om te urineren om morsen te voorkomen.
• Je handdoeken, washandjes, tandenborstel, glazen, tassen en tafelbestek worden liefst niet door andere familieleden gebruikt. Na (af)wassen kunnen ze echter opnieuw door eender wie worden gebruikt.
• Indien je luiers of incontinentiemateriaal gebruikt, bewaar deze een extra week apart alvorens mee te geven met het huishoudelijk afval.
• Gebruik wegwerphandschoenen om lichaamsvloeistoffen of vuile was aan te raken. Ook deze wegwerphandschoenen bewaar je best een extra week apart alvorens mee te geven met het huishoudelijk afval.
• Je dient nauw contact (minder dan 1 meter) met andere leden van je huishouden te beperken, gedurende 7 dagen nadat je ¹⁷⁷Lu-PSMA hebt gekregen. Dat betekent dat je ook 7 dagen in een aparte slaapkamer moet slapen, gescheiden van andere mensen.
• Nadat je ¹⁷⁷Lu-PSMA heeft gekregen, wordt sterk aanbevolen om nauw contact (minder dan 1 meter) met kinderen jonger dan 6 jaar en/of zwangere vrouwen te beperken tot minder dan 15 minuten per dag, gedurende 14 dagen. Je moet 14 dagen gescheiden van kinderen en/of zwangere vrouwen slapen, dus in een aparte slaapkamer. In geval van een baby in huis, neemt de partner of een familielid de verzorging best over gedurende de 2 weken. Indien mogelijk kan de baby gedurende de eerste dagen bij grootouders, familie of vrienden verblijven.
• Vermijd de eerste 7 dagen even eens dicht (< 1 meter) contact met andere personen in je omgeving (partner, collega’s, publiek)
• Je wordt geadviseerd geen kinderen te verwekken en tijdens geslachtsgemeenschap een condoom te gebruiken gedurende de periode van behandeling en 6 maanden na de laatste toediening van ¹⁷⁷Lu-PSMA.
• Bewaar het ontslagkaartje gedurende 33 dagen bij ke paspoort en toon dit bij elke opname in het ziekenhuis gedurende deze periode.
• Op sommige luchthavens staat ultragevoelige meetapparatuur die zelfs een heel beperkte resterende hoeveelheid radioactiviteit kan detecteren. Gelieve een medisch attest te vragen indien je een vliegreis onderneemt gedurende de eerste drie maanden na de behandeling.