177Lu-DOTATATE (PRRT)

De behandeling wordt toegediend in een daarvoor speciaal uitgeruste kamer op dienst oncologie (D0) die de omgeving beschermt tegen de radioactieve straling die je uitzendt. 

Tijdens de opname (meestal 2 dagen/ 1 nacht) mag je de kamer niet verlaten en geen bezoek ontvangen op de kamer. 
Roken is niet toegestaan. De kamer is een ruime éénpersoonskamer met tv en een kleine koelkast. Er is enkel een lavabo aanwezig, geen douche. 

Omdat een deel van de toegediende radioactiviteit wordt uitgescheiden via de urine en in veel geringere mate ook via stoelgang wordt er tijdens de opname gebruik maakt van een speciaal toilet dat je telkens dient te gebruiken. 

Toiletgerief en handdoeken/washandjes krijg je van het ziekenhuis. 

Voor de maaltijden wordt gebruik gemaakt van wegwerpservies en bestek. Alle afval wordt gecollecteerd in speciale vuilnisbakken. Tijdens je verblijf in de kamer draag je ziekenhuiskledij (pyjama, pamperbroekje, antislipkousen). Je mag eventueel een eigen onderbroek dragen, maar deze wordt dan wel weggegooid na de behandeling. Wanneer je de kamer verlaat kan je terug je eigen kledij aantrekken. 

Je kan persoonlijke spullen meebrengen (boek, GSM, tablet) maar we raden aan van het aantal persoonlijke items zo veel mogelijk te beperken. Om het risico op contaminatie te beperken, worden ze verpakt in een plastic zakje (vb GSM of tablet). Bij ontslag worden de persoonlijke items nagemeten op contaminatie. In geval van ernstige contaminatie kan het zijn dat je persoonlijke spullen ook in het ziekenhuis moeten blijven en je die pas op een later tijdstip kan komen ophalen. 

Indien mogelijk mag je ook je eigen medicatie meebrengen.

Om de stralingsbelasting van het ziekenhuispersoneel en jouw huisgenoten te beperken, gaan we ervan uit dat je je zelfstandig kan wassen en aankleden en de maaltijden gebruikt. 

Indien je incontinent bent of niet zelfredzaam, vragen wij je dat op voorhand te melden.

Het is belangrijk dat langwerkende injecties met somatostatine-analogen (vb Sandostatine LAR of Somatuline), ongeveer 4 tot 6 weken voorafgaand aan de behandeling worden stopgezet. Dit komt omdat dit medicijn de receptoren kan blokkeren waarop de therapie is gericht en daarom mogelijk de werkzaamheid van de behandeling kan verminderen.

Indien je klachten zou krijgen door het stopzetten van je maandelijkse injecties kan er geopteerd worden om, in samenspraak met je behandelend arts, te starten met kortwerkende somatostatine-analogen (= dagelijkse subcutane injecties). Met deze injecties mag je doorgaan tot 1 dag voor de behandeling (ochtendinjectie). De maandelijkse injecties kunnen de dag na elke therapie opnieuw herstart worden.

Je wordt ’s ochtends opgenomen in de speciale kamer en het verloop van de behandeling zal door de verpleegkundige nog eens toegelicht worden. 

• Je hoeft niet nuchter te zijn.
• De totale duur van de behandeling neemt een 5 tal uur in beslag.
• Er wordt nog een bloedname gedaan de ochtend van de behandeling.
• Er wordt een katheter geplaatst in een ader in elke arm. Indien je beschikt over een Portacath kan die ook gebruikt worden en dient slecht 1 extra katheter geplaatst worden.
• Er wordt gestart met een infusie met aminozuren gedurende +/- 4 á 5 uur om je nieren te beschermen. Hierdoor kan misselijkheid en braken ontstaan en daarom krijgt u vóór aanvang van de behandeling ook een injectie met een anti-misselijkheidsmiddel, om te helpen deze klachten te verminderen.
• Een halfuurtje na de start van de aminozuur infusie wordt ¹⁷⁷Lu-DOTATATE toegediend via een infuus in de andere arm. Deze toediening duurt +/- 30 - 45 min. Het infuus waarlangs ¹⁷⁷Lu-DOTATATE werd toegediend, wordt na de toediening onmiddellijk verwijderd. 

Om onnodige stralingsbelasting van nieren en de blaas te voorkomen, wordt gevraagd om voldoende water te drinken (1 glas per uur) en regelmatig naar het toilet te gaan. Het urineren dient steeds zittend te gebeuren, het doortrekken steeds met een gesloten WC-deksel en de handen moeten goed gewassen worden voor en na elk toiletbezoek. De volgorde van deze acties zijn: handen wassen, naar het toilet gaan, handen wassen, toiletdeksel sluiten, doorspoelen.

De dag na de behandeling kan je meestal in de loop van de voormiddag de kamer en het ziekenhuis verlaten. De arts nucleaire geneeskunde overloopt met jou nog eens de te nemen voorzorgsmaatregelen die je moet volgen ter bescherming van je huisgenoten en omgeving tegen ioniserende straling. Je krijgt ook een ontslagkaartje mee dat je gedurende 33 dagen bij je identiteitskaart moet bewaren. Dit ontslagkaartje moet je steeds tonen wanneer je gedurende die periode opnieuw moet opgenomen worden in het ziekenhuis of bij een medisch noodgeval (bijvoorbeeld hartaanval, trauma, verkeersongeval, dringende chirurgie, reanimatie, …), zodat de lokale artsen en verpleegkundigen weten dat je recent een behandeling met een radioactief product onderging en ze, indien nodig, beschermingsmaatregelen kunnen treffen. 

De verdeling van ¹⁷⁷Lu-DOTATATE over de verschillende weefsels in het lichaam kan in beeld gebracht worden met een SPECT/CT scan. De scan wordt standaard uitgevoerd 3 à 5 dagen na de toediening en duurt +/- 1uur. Na de 1ste toediening wordt ook nog een scan gemaakt na 24u. Je dient niet nuchter te zijn voor deze scan en er wordt ook niets geïnjecteerd. Het doel van deze scan(s) is te bepalen hoeveel straling de tumorhaarden, de nieren en het beenmerg gekregen hebben. Zo nodig kan de behandeling bijgestuurd worden voor de volgende toediening.

• Twee weken vóór en twee weken na elke behandeling is een controle van de bloedwaarden noodzakelijk. Bijkomende tussentijdse bloednamen zijn mogelijk bij afwijkende resultaten. Voor deze bloednamen dien je niet noodzakelijk naar UZA te komen, deze kunnen ook geregeld worden via thuisverpleging of bij de huisarts of verwijzend specialist.
• De UZA verpleegkundige zal je op regelmatige tijdstippen telefonisch contacteren om de resultaten van de bloedwaarden te bespreken en de vervolgstappen te overlopen. Bij afwijkende waarden kan het nodig zijn de volgende therapie uit te stellen.
• Tijdens de behandeling (4 toedieningen elke 8 weken) zijn er tussentijdse controle raadplegingen gepland bij de arts specialist in UZA, met name 3 weken na de eerste toediening, en 2 tot 3 weken voor respectievelijk de  3de en 4de toediening.
• Bijkomende beeldvorming om het effect van de behandeling te beoordelen is gepland 3 weken voor de 3de toediening (DOTANOC PET/CT) en 3  en 9 maanden na de behandeling. 

Zoals elk geneesmiddel kan ook dit geneesmiddel bijwerkingen hebben, al krijgt niet iedereen daarmee te maken. De bijwerkingen van ¹⁷⁷Lu-DOTATATE  houden voornamelijk verband met radioactiviteit. De meest voorkomende bijwerkingen worden hieronder vermeld, hoewel niet alle patiënten ze zullen krijgen:

Bijwerkingen die tijdens of kort na de therapie kunnen optreden

• Vermoeidheid
  Dit is de meest voorkomende bijwerking. Het is meestal mild, maar kan 4-6 weken aanhouden.
• Lichte koorts
  Kan een paar dagen tot een week aanhouden en veroorzaakt meestal geen problemen
• Misselijkheid
  Tot 25% van de patiënten ervaart dit, maar kan goed behandeld worden met medicatie. Voor de eerste 5 dagen krijgt u odansetron tabletten mee. Eventueel kan bijkomend nog metoclopramide siroop genomen worden
• Braken
  Tot 10% van de patiënten ervaart dit.
• Pijn
  Tot 10% van de patiënten ervaart dit na de behandeling en het kan enkele dagen aanhouden. Het wordt meestal onder controle gehouden met pijnstillers. Voor de eerste 5 dagen krijgt u dexamethasone tabletten mee (in combinatie met maagbescherming). Zo onvoldoende effect kan nog Ibuprofen worden ingenomen.
• Licht haarverlies (‘dunner worden’)
  Tot 65% van de patiënten ervaart dit. De hoeveelheid haar die verloren gaat is meestal klein en groeit weer aan na het beëindigen van de behandeling. Het ernstige haarverlies dat vaak wordt gezien na sommige chemotherapieregimes, komt niet voor.
• Diarree
  Dit is meestal mild en hoeft niet vaak behandeld te worden
• Beenmergonderdrukking met daling van de rode en witte bloedcellen en bloedplaatjes 
  Dit is meestal tijdelijk, maar bij ongeveer 5% van de patiënten moet de volgende behandeling mogelijk worden uitgesteld.
• Af en toe kunnen bij sommige patiënten symptomen optreden die verband houden met hormonale afgifte na de therapie. Hiervoor kan een tijdelijke opname in het ziekenhuis nodig zijn. Bij een grote reeks patiënten moesten ongeveer 6 van de 500 behandelde patiënten opnieuw worden opgenomen. Alle patiënten herstelden na adequate medische zorg.

Ernstigere, vertraagde bijwerkingen kunnen af en toe optreden

• Verslechtering van de nierfunctie
  Dit wordt beperkt door toediening van aminozuurinfusen tijdens de toediening van ¹⁷⁷Lu-DOTATATE.
• Beenmergziekte
  Myelodysplastisch syndroom van beenmerg (meestal een voorloper van leukemie (bloedcelkanker) is bij een zeer klein aantal patiënten waargenomen.

• Na elk toiletbezoek spoel je best twee keer door met een gesloten WC-deksel. Je wast je handen vóór én na het toiletbezoek. Ga zitten om te wateren, ook de heren.
• Je handdoeken, washandjes, tandenborstel, glazen, tassen en tafelbestek worden liefst niet door andere familieleden gebruikt. Na (af)wassen kunnen ze echter opnieuw door eender wie worden gebruikt.
• Je dient nauw contact (minder dan 1 meter) met andere leden van je huishouden te beperken, gedurende 7 dagen nadat je ¹⁷⁷Lu-DOTATATE heeft gekregen. Dat betekent dat je ook 7 dagen in een aparte slaapkamer moet slapen, gescheiden van andere mensen.
• Nadat je ¹⁷⁷Lu-DOTATATE hebt gekregen, wordt sterk aanbevolen om nauw contact (minder dan 1 meter) met kinderen (jonger dan 6 jaar) en/of zwangere vrouwen te beperken tot minder dan 15 minuten per dag, gedurende 14 dagen. Je moet 14 dagen gescheiden van kinderen en/of zwangere vrouwen slapen, dus in een aparte slaapkamer. In geval van een baby in huis, neemt de partner of een familielid de verzorging best over gedurende de 2 weken. Indien mogelijk kan de baby gedurende de eerste dagen bij grootouders, familie of vrienden verblijven.
• Vermijd de eerste 7 dagen even eens dicht (< 1 meter) contact met andere personen in je omgeving (partner, collega’s, publiek)
• Bewaar het ontslagkaartje gedurende 33 dagen bij je paspoort en toon dit bij elke opname in het ziekenhuis gedurende deze periode.
• Op sommige luchthavens staat ultragevoelige meetapparatuur die zelfs een heel beperkte resterende hoeveelheid radioactiviteit kan detecteren. Gelieve een medisch attest te vragen indien je een vliegreis onderneemt gedurende de eerste drie maanden na de behandeling.