UZA kiest voor eigen normenkader als volgende stap in kwaliteitsvolle zorg
In 2026 versterkt UZA zijn kwaliteitscultuur met de lancering van een eigen normenkader voor kwaliteitsvolle zorg. Na internationale accreditaties en een decennialange inzet op continue verbetering, kiezen ziekenhuis en medewerkers bewust voor een kader dat vertrekt vanuit een gedeelde, intrinsiek gedragen visie op excellente zorg. ‘De overtuiging van onze oprichters dat kwaliteit altijd bovendrijft, leeft vijftig jaar later meer dan ooit in het UZA’, zegt CEO Guy Hans.
De gezondheidszorg evolueert snel. Zorg wordt steeds complexer, met meer regie over levenskwaliteit door patiënten en naasten, en meer focus op samenwerking tussen disciplines en organisaties. Naast medische expertise, bepalen ook de organisatie van zorg, de samenwerking tussen professionals en de betrokkenheid van patiënten en naasten mee de kwaliteit van zorg. In zo’n context volstaat het niet om kwaliteit uitsluitend te meten via periodieke externe standaarden.
Vanuit die bredere realiteit ontwikkelde het Universitair Ziekenhuis Antwerpen (UZA) met haar medewerkers en patiënten een eigen organisatiebreed normenkader: een kompas dat de UZA-waarden vertaalt naar concrete richtlijnen en afspraken om kwaliteit samen vorm te geven in de dagelijkse praktijk. Het biedt richting in een context van snel evoluerende technologie en behandelingen en van zorg die steeds meer aansluit bij het dagelijks leven van de patiënt. Daarbij staan zowel patiënt als medewerker centraal. Het kader geeft houvast en maakt tegelijk ruimte om zelf invulling te geven aan betekenisvolle kwaliteit.
Kwaliteitscoördinator Kurt Maes: “Excellente zorg groeit waar mensen zich veilig voelen en elkaar met vertrouwen kunnen aanspreken. Daar ontstaat echte ruimte om samen verantwoordelijkheid te nemen en te leren. Dit normenkader kwam tot stand vanuit medewerkers en vertrekt vanuit de dagelijkse praktijk. Het is een gedeelde mindset en vormt het DNA van onze organisatie, naar elkaar en naar patiënten toe.”
Het normenkader werd ontwikkeld met de hele organisatie. Meer dan 350 medewerkers en patiënten gaven in een bevraging hun kijk op excellente zorg. Die input werd verdiept in 19 focusgroepen. Dat participatieve traject resulteerde in 8 centrale thema’s en 42 normen.
Zorg die elke dag beter wordt
Vanaf de oprichting van het UZA zetten teams zich in om hun diensten en zorgprogramma’s kritisch te laten evalueren door onafhankelijke kwaliteitserkenningen. Vijftien jaar geleden kwam daar een systeembrede verbetercultuur bovenop met de introductie van de lean-methodiek, Productive Ward en het laagdrempelig melden van (bijna-) incidenten via ‘UZA meldt en leert’. Na een eerste internationale JCI-accreditatie in 2015, heraccreditatie en de eerste Europese Magnet-erkenning in 2018, trad het UZA in 2022 toe tot het FlaQuM-consortium, een Vlaams netwerk voor de ontwikkeling van duurzaam kwaliteitsmanagement in de zorg. Twee jaar geleden startte het traject 'Kwaliteit, onze klank' richting een eigen normenkader als bewuste keuze om binnen een zorglandschap vol grote uitdagingen een referentiepunt te zijn voor kwaliteitsvolle, innovatieve en veilige zorg.
CEO Guy Hans: “We hebben veel bijgeleerd dankzij die inspanningen. Maar onze teams gaven duidelijk aan dat ze een kader nodig hebben dat ook hun inzichten en ervaring weerspiegelt. Van daaruit ontstond de overtuiging en de motivatie om met alle medewerkers een eigen UZA-normenkader te ontwikkelen. Via interne en externe toetsing, dagen we onze blinde vlekken uit. Maar we vertrekken vanuit een doorleefde visie die klopt met onze cultuur.”
Van toetsen naar zelf sturen
Het normenkader wordt sinds deze week stap voor stap ingebed in de werking van het UZA. Ook dat gebeurt samen. Doorheen 2026 zal de focus liggen op de thema’s respect en waardering, veiligheid, patiënten en naasten, en samenwerken.
“Met dit kader kiest UZA voor een model dat verder gaat dan meten. Het gaat erom hoe we kwaliteit elke dag waarmaken. Via reflectie en dialoog gaan alle teams aan de slag vanuit hun eigen situatie, maar met een gedeelde richting. Het normenkader is geen eindpunt, maar het begin van een continu proces van groei en verbetering voor iedereen binnen onze lerende organisatie”, besluit Kaat Siebens, directeur Patiëntenzorg.