Perianale fistels en abcessen
Een perianale fistel is een soort tunneltje dat zich vormt vanuit het laatste deel van de darm (anaal kanaal) en zich een weg zoekt naar de huid.
Synoniemen
Wat zijn perianale fistels en abcessen?
Oorzaken
In het anaal kanaal bevinden zich meerdere kliertjes. Als deze beschadigd of verstopt geraken kan hierop een anaal abces ontstaan. Dit is een ophoping van pus die zorgt voor pijn, koorts en vaak een pijnlijke zwelling rond de anus. Soms zoekt de pus een weg naar de huid, dit noemen we een fistel. Dit is dus een verbinding tussen de huid en het anaal kanaal. Perianale fistels en abcessen kunnen bij iedereen voorkomen. Voor de meeste abcessen en fistels is geen duidelijke oorzaak.
Mensen die lijden aan de ziekte van Crohn (darmziekte) hebben wel een grotere kans op het ontwikkelen van een fistel.
Behandeling
Een abces moet altijd worden behandeld door middel van een ingreep waarbij het abces wordt geopend en de etter wordt afgevoerd (incisie en drainage). Omwille van de pijnklachten doen we dit altijd in urgentie.
Een abces kan soms de voorbode zijn van een fistel, die later bijkomende behandeling nodig heeft. De behandeling van perianale fistels is afhankelijk van het verloop van de fistel en de betrokkenheid van de sluitspier:
- Eenvoudige fistels (laag, dicht bij de anus) kunnen meestal worden geopend (fistulotomie). Daarna ontstaat een wondje dat nadien geneest en de fistel verhelpt.
- Complexere fistels (die een deel van de sluitspier doorkruisen) vergen meer gespecialiseerde technieken. Vaak wordt eerst een seton (draadje) geplaatst om de fistel rustig te laten worden. Zo kunnen er geen nieuwe abcessen ontstaan. De seton blijft ongeveer acht weken ter plaatse zodat de lokale ontsteking geneest en de fistel zich kan vormen omheen de seton. Nadien volgt een definitieve sluiting van de fistel in een tweede tijd.
Chirurgische technieken
Er zijn verschillende technieken die we gebruiken om een fistel te sluiten in een tweede tijd:
- Rectal advancement flap (darmslijmvliesflap): dit is de oudste en meest klassieke techniek, waarbij een stukje slijmvlies uit de darmwand over de inwendige opening van de fistel wordt gehecht.
- LIFT-procedure (Ligation of Intersphincteric Fistula Tract): hierbij wordt de fistel in het intersfincterische vlak opgezocht en onderbonden.
- FiLaC™ (Fistula Laser Closure): dit is een meer recente techniek waarbij de fistel dichtgeschroeid wordt met behulp van laserenergie. Deze techniek wordt al
enkele jaren toegepast, maar de resultaten op gebied van genezing, pijn en kwaliteit van leven na de ingreep lopen uiteen. Tot nu toe ontbreekt grootschalig, internationaal, vergelijkend onderzoek in een gerandomiseerde setting. - VAAFT (Video-Assisted Anal Fistula Treatment): een techniek waarbij de fistel via een kijkbuisje wordt behandeld en van binnenuit dichtgebrand.
Opname en nazorg
Bij de behandeling van fistels volstaat een dagopname meestal. De ingreep gebeurt onder volledige verdoving. Je moet voor de operatie langs bij de anesthesist die je zal verdoven. Daarvoor worden afspraken gemaakt bij jouw consultatie bij de chirurg.
Na de operatie is zelden thuisverpleging nodig voor wondzorg. Meestal beperkt de nazorg zich tot spoelen. Elke fisteloperatie veroorzaakt een wondje aan de anus, dit kan pijnlijk zijn en vocht en bloedverlies veroorzaken. Door de aanwezigheid van bacteriën is er kans op infectie. Neem bij toenemende pijn of koorts altijd contact op met jouw huisarts of chirurg.
