Neonatologie
We geven pasgeborenen intensieve, hoogtechnologische zorg met aandacht voor ontwikkelingsondersteunende en familiegerichte zorg.
Synoniemen
Contact
Neonatologie | secretariaat
Neonatologie | dringend
Wat is neonatologie?
De dienst intensieve neonatale zorg van het UZA maakt deel uit van het Koningin Mathilde Moeder- en kindcentrum. Naast te vroeg geboren baby’s en baby’s met een laag geboortegewicht, verzorgt onze dienst ook zieke voldragen kinderen. We geven deze zuigelingen intensieve, hoogtechnologische zorg met aandacht voor ontwikkelingsondersteunende en familiegerichte zorg.
Universitair referentiecentrum
Als universitair referentiecentrum staat onze dienst voor vooruitstrevende zorg voor pasgeborenen. We werken volgens de nieuwste wetenschappelijke inzichten, delen onze kennis via opleiding en samenwerking binnen en buiten het ziekenhuis, en zetten actief in op innovatie en onderzoek. Daarnaast werken we nauw samen met ziekenhuizen in de regio om de best mogelijke zorg te garanderen.
Een kijkje op onze afdeling
Patiëntenkamers
Psychologische zorg op neonatologie
Op onze afdeling kunnen ouders rekenen op gespecialiseerde psychologische zorg. De psychologen helpen bij het omgaan met de emotionele stress die gepaard gaat met een opname op de NICU. Ze bieden hulp bij vragen rondom ouderschap, chronische stress, postnatale depressie en posttraumatische stress. Het psychologisch team richt zich op ouders van gehospitaliseerde premature baby’s en biedt zowel een individuele behandeling als gezins- en koppeltherapie.
Administratieve informatie
Bij de geboorte en de opname op neonatologie komen heel wat administratieve regelingen kijken. Het team van de sociale dienst staat klaar om ouders hierbij te helpen. We zetten een aantal zaken hieronder graag op een rij.
Wat kan je doen vóór de geboorte?
- Bezorg een bewijs van je zwangerschap aan je ziekenfonds in het kader van je moederschapsrust.
- Vraag online je startbedrag aan via de uitbetaler van het groeipakket naar keuze. (zie Groeipakket)
- Voor ongehuwde ouders kan het belangrijk zijn om het kind voorafgaandelijk te erkennen op de gemeentedienst waar je gedomicilieerd bent.
- Contacteer de vroedvrouw aan huis, indien gewenst.
- Vraag kraamzorg aan, indien gewenst.
Wat moet je doen na de geboorte?
- Breng de aangifte van de geboorte in orde op het gemeentehuis van de geboorteplaats van je kind. Je hebt 15 kalenderdagen de tijd om dit in orde te brengen.
- In het UZA: op de dienst materniteit op dinsdag en donderdag
- In het gemeentehuis van Edegem. Maak telefonisch een afspraak (+32 3 289 26 50) of via www.edegem.be
Geboorteattest
Bezorg het geboorteattest dat je ontvangt van het gemeentehuis aan volgende instanties:
- Uitbetaler groeipakket (als je het startbedrag nog niet hebt aangevraagd)
- Je ziekenfonds
- Je werkgever
- Je hospitalisatieverzekering
Bijkomende regelingen
- Contacteer de kinderopvang of meld je aan.
- Contacteer de vroedvrouw aan huis, indien gewenst.
- Vraag kraamzorg aan, indien gewenst.
- Breng de aangifte van de geboorte in orde op het gemeentehuis van de geboorteplaats van je kind. Je hebt 15 kalenderdagen de tijd om dit in orde te brengen.
Wat moet je doen als je kind opgenomen is op neonatologie?
Verlenging van je moederschapsrust
- De periode die voor de verlenging in aanmerking komt, begint op de 8ste dag na de geboorte van je kind en loopt door tot je kind naar huis gaat. De verlenging van je moederschapsrust kan niet langer dan 24 weken duren.
- Attest van hospitalisatie: de afdeling bezorgt een attest van hospitalisatie bij ontslag. Bezorg dit attest aan je ziekenfonds.
Bijkomende informatie
Groeipakket
- Uitbetalers | FONS, Infino, KidsLife Vlaanderen, MyFamily en Parentia
- Startbedrag: is een éénmalige premie
- Basisbedrag: is een maandelijkse kinderbijslag
Moederschapsrust
Aan te vragen via het ziekenfonds van de moeder.- Duur: 15 weken (inclusief verplichte week vóór de bevalling)
- Minimum 1 week en maximum 6 weken vóór de (uitgerekende) geboortedatum en minimum 9 weken na de bevalling
- Geboorteverlof (papa/ meeouder)
Aan te vragen via het ziekenfonds van de vader/meeouder.- Duur: 20 werkdagen
- Binnen de 4 maanden opnemen, vanaf de dag van de geboorte
Andere premies
Verschillende organisaties of werkgevers bieden geboortepremies aan. Denk bv. aan premies bij de vakbond of een vereniging.Verlofstelsels
Info hierover is te verkrijgen via de personeelsdienst van je werkgever, website RVA of via jouw vakbond.- Ouderschapsverlof
- Verlof medische bijstand
Afkolfmateriaal
Het nodige materiaal kan je via je ziekenfonds of apotheek ontlenen. In babyspeciaalzaken kan je verschillende modellen aankopen.
Kinderopvang
Meer info over kinderopvang voor je kind vind je terug op de website van Kind & Gezin.
Kraamzorg
Kraamzorg biedt hulp thuis bij de verzorging van je kind en lichte huishoudelijke taken.- Mogelijk vanaf 1 maand voor de verwachte bevallingsdatum, tot 3 maand erna of na het ontslag op neonatologie.
- Aanvragen kan via je ziekenfonds, sociaal werker van het ziekenhuis of rechtstreeks via de thuiszorgdiensten bij jou in de buurt.
Praktische informatie
Hieronder geven we je meer informatie over een aantal praktisch zaken op de dienst. Vraag gerust meer info aan de verpleegkundige.
Aanmelden op de afdeling
Handhygiëne
Handhygiëne is de belangrijkste voorzorgsmaatregel om overdracht van bacteriën en virussen naar de patiëntjes te voorkomen. We vragen je om bij het binnenkomen in de wachtzone armbanden, ringen en uurwerken uit te doen en vervolgens de instructies bij de wastafel strikt te volgen. Ook voor elk fysiek contact met je baby vragen we je handen te ontsmetten. Nagellak en gelnagels zijn niet toegestaan op de afdeling.
Gsm-gebruik
Het gebruik van de gsm is toegestaan op onze afdeling. Het is van groot belang dat je je toestel dagelijks reinigt met de daarvoor voorziene ontsmettingsdoekjes. Verder is het voor de rust van je baby belangrijk dat je het geluid aanpast van je gsm. Tenslotte vragen we om de verpleegkundigen niet te filmen zonder toestemming.
Persoonlijk
Voorzieningen
Ontslag
Als je kindje voldoende aangesterkt is om de afdeling neonatologie in het UZA te verlaten, zijn er meestal twee opties mogelijk.
Naar een revalidatiecentrum
Na een langdurig en moeizaam traject op de intensieve zorgen afdeling kan het voorkomen dat het medisch team inschat dat je kindje nog verdere specifieke zorgen en ondersteuning nodig heeft. In bepaalde situaties kan het gunstig zijn een tussenstop te maken in een revalidatiecentrum voor verdere zorgen, in afwachting van een ontslag naar huis.
Je kindje op de n-ster (n*)
Als je kindje wat meer zorg en bewaking nodig heeft dan andere pasgeborenen, maar geen intensieve zorg, wordt je kindje opgenomen op een dienst voor niet-intensieve zorg aan pasgeborenen, ook wel n-ster genaamd.
De n* in ons ziekenhuis is ondergebracht op de intensieve neonatale dienst en je kindje wordt verzorgd door hetzelfde team dat instaat voor de baby’s die intensieve zorgen nodig hebben.
Ook baby’s die op onze intensieve zorgafdeling verbleven en aan de beterhand zijn, worden overgeplaatst naar de n* of naar een perifeer ziekenhuis in afwachting van ontslag naar huis.
Medische en verpleegkundige informatie
Monitoring
Bij iedere baby, opgenomen op onze dienst, worden de hartslag, ademhaling en saturatie continu geregistreerd en bewaakt.
Deze gegevens worden zichtbaar gemaakt op een monitorscherm in de kamer van de baby én in de verpleegpost. Wanneer de hartslag, ademhaling en/of de saturatie boven of onder vooraf ingestelde grenzen stijgen of dalen, geeft de monitor een alarmsignaal. Er zijn drie soorten alarmen: alarmen omwille van een slechte meting ('blauwe alarmen'), niet-dringende alarmen ('oranje alarmen') en dringende alarmen ('rode alarmen'). Wij zien en horen het verschil in deze alarmen en kunnen onmiddellijk de urgentie inschatten.
De belangrijkste alarmen zijn:
- Apneu: de baby stopt minimum 20 seconden met ademen. De baby herstelt spontaan of moet even gestimuleerd worden om goed te ademen. Dit komt vaak voor bij een prematuur.
- Bradycardie: de hartslag van de baby zakt onder de 80 slagen per minuut. Dit is vaak het gevolg van een apneu. Eens de baby terug goed ademt, herstelt de hartslag zich terug.
- Desaturatie: het zuurstofgehalte in het bloed zakt onder de 80%. Dit kan het gevolg zijn van een apneu, een slechte houding of slijmen die in de luchtweg zitten. Een desaturatie herstelt vaak spontaan, maar het kan ook nodig zijn om extra zuurstof toe te dienen, de baby een correcte houding te geven of de slijmen uit te zuigen.
Lichaamstemperatuur
Omdat een prematuur geboren baby zijn/haar lichaamstemperatuur nog niet zelf kan behouden, ligt hij/zij in een couveuse. In de couveuse doen we de baby nog geen kleedjes aan. Als jullie baby zijn/haar temperatuur beter kan regelen, kan de overstap gemaakt worden naar een (verwarmd) bedje. Hierbij wordt het matrasje verwarmd. De overstap maken we niet te snel. Hoe minder energie een premature baby moet steken in temperatuurbehoud, hoe meer energie er is om goed te groeien.
Ademhaling en respiratoire ondersteuning
De longen van je baby kunnen om verschillende redenen niet goed functioneren (onrijpheid, infectie, aangeboren afwijking,…) De ademhaling kan op verschillende manieren ondersteund worden.
Infuus en voeding
Prematuur geboren baby’s hebben een immatuur maag- darmstelsel. Dit wil zeggen dat de maag en darmen van je baby nog onrijp zijn en nog geen grote hoeveelheden voeding kunnen opnemen en/of verteren. Daarom bieden we een andere manier aan om je baby van alle nodige voedingstoffen te voorzien.
Ook voldragen baby’s kunnen mogelijks nood hebben aan een alternatieve manier van voeden.
Mogelijkheden
1. Infuus
De kans is groot dat je baby nog geen grote hoeveelheden melk kan verteren. Om goed te kunnen groeien heeft je baby echter verschillende voedingstoffen nodig. We geven deze via een infuus. Dat kan via verschillende soorten katheters. Je baby krijgt zo de nodige eiwitten, suikers, vetten en vocht via intraveneuze weg (via de aders) toegediend.
2. Melkvoeding: toediening
3. Melkvoeding: soorten
- Eigen melk
- Donormelk
- Kunstvoeding
Comfortzorg
Ook baby’s kunnen pijn voelen en discomfort ervaren. Om pijn en discomfort te vermijden, integreren we de NIDCAP principes in onze zorg.
Aan de hand van verpleegkundige observatie en scores schatten we de mogelijke pijn en discomfort van je baby in. Zo nodig ondernemen we actie om de pijn of discomfort te verminderen. Dit kan door middel van troosten, aanpassing van de houding, kangoeroeën, … Indien nodig gaan we over tot het toedienen van medicatie.
Fototherapie
Alle pasgeborenen maken bilirubine aan. Dit is een afbraakproduct van rode bloedcellen. Een teveel aan deze stof kleurt de huid geel en kan voor problemen zorgen.
Om de bilirubine af te breken leggen we je baby onder of op een lamp met fel blauw licht. Om de ogen te beschermen tegen de hoge lichtintensiteit krijgt je baby een ‘brilletje’ op.
Bloedtransfusie
Prematuur geboren baby’s of zieke baby’s hebben meer risico op bloedarmoede. Dit is een tekort aan hemoglobine. Hemoglobine vervoert zuurstof doorheen het lichaam. Een bloedtransfusie is soms nodig om het transport van zuurstof te verbeteren. We dienen het bloed toe via een perifeer infuus. Dit is een kleine katheter in een bloedvat in een arm, been of hoofdje van de baby.
Omdat premature baby’s lagere bloedreserves hebben, proberen we bloedafnames voor onderzoek tot een minimum te beperken.
Isolatie
Studies op de dienst Neonatologie
In het UZA en met name op de afdeling neonatologie wordt ook wetenschappelijk onderzoek gedaan. De ethische commissie van het ziekenhuis waakt over het belang van de patiënt en de uitvoering van onderzoek bij patiënten. Zo vragen we steeds, daar waar de wet of de commissie het voorschrijft, uitdrukkelijk toelating aan de ouders of de wettelijke vertegenwoordigers van de baby. Meestal is hiervoor een schriftelijke toestemming nodig. Ook deze toestemming zal in het medisch dossier gedocumenteerd worden.
SMART-NeonaTO project
De dienst neonatologie werkt samen met partners in Vlaanderen en Nederland in het SMART-NeonaTO project, een Interreg Vlaanderen-Nederland project gesubsidieerd door de Europese Unie.
Elk jaar wordt zo’n 7% van de baby's te vroeg geboren. Wanneer dit gebeurt, zijn direct na de geboorte vaak interventies nodig om deze prematuren te stabiliseren tijdens de acute fase. Deze neonatale interventies zijn belangrijk om (blijvende) schade of overlijden te voorkomen of te beperken. Helaas zijn onze interventies niet altijd succesvol, wat ons stimuleert om verder te zoeken naar verbeteringen.
Het SMART-NeonaTO project heeft de ambitie om de zorg voor kwetsbare pasgeborenen te optimaliseren en innovatieve technologieën te integreren in de acute neonatale zorg. Het doel is om een slim prototype te ontwikkelen van een systeem voor de stabilisatie van instabiele pasgeboren baby's, waarbij data-analyse, slimme sensoren en geavanceerde beademingsmodules samenwerken om eventuele gezondheidsschade te minimaliseren. Concreet realiseert het project drie innovaties:
- Een slimme digitale zorgcoach
- Een smart sensorpatch voor neonaten voor nauwkeurige metingen
- Een innovatieve beademingsmodule voor gecontroleerde invasieve en niet-invasieve ademhaling
De grensregio, met zijn rijke medische technologie-expertise, vormt het ideale decor voor SMART-NeonaTO. Dit project overstijgt niet alleen nationale grenzen, maar biedt ook een unieke kans om de neonatale zorg naar een hoger niveau te tillen, gesteund door samenwerking tussen vooraanstaande klinische en medisch-technologische partners.
- Een slimme digitale zorgcoach
Follow up
Onderzoekstraject prematuren (COS)
Is je kindje geboren voor 32 weken of weegt het minder dan 1500 gram? Dan kom je in aanmerking voor opvolging in het centrum voor ontwikkelingsstoornissen (COS). Ook kan de arts bij bepaalde andere indicaties zoals bij een moeilijke start of bepaalde aangeboren afwijkingen een COS-opvolging adviseren.
Deze kindjes zijn kwetsbaar. Daardoor kan de ontwikkeling anders verlopen. Het COS is gespecialiseerd in het vroegtijdig opsporen van ontwikkelingsproblemen zodat er tijdig kan bijgestuurd worden. De opvolging gebeurt op vastgelegde tijdstippen en wordt voorzien door een multidisciplinair team bestaande uit een arts, psychologe, kinesiste en logopediste.Het COS is gesitueerd op de Prins Boudewijnlaan 43, 2650 Edegem.
RSV-virus
Respiratoir Syncytieel Virus, beter bekend als RSV, is een virus dat vooral seizoensgebonden voorkomt (van oktober t/m maart) en dat zich gemakkelijk verspreidt.
Meestal verloopt RSV-infectie met milde klachten zoals verkoudheid, maar soms kan een infectie leiden tot zogenaamde lagere luchtweginfecties, zoals bronchiolitis of longontsteking, die ernstig kunnen zijn voor baby's.
Er bestaat een geneesmiddel dat antilichamen bevat die specifiek werken tegen het RSV-virus. Het werkzame bestanddeel heeft Nirsevimab. Het wordt toegediend als intramusculaire inspuiting (net zoals vaccinaties) aan het begin van het RSV-seizoen. Het helpt om te voorkomen dat kinderen ernstig ziek worden van het RSV-virus. Spreek erover met je arts.
Vaccinaties via Kind en Gezin of de eigen kinderarts
Afhankelijk van de opnameduur op de neonatologie zal je kindje reeds 1 of meerdere vaccinaties toegediend hebben gekregen tijdens opname. Het vaccinatie schema loopt ook door na ontslag uit de NICU.
Het is dus belangrijk om je kind te laten vaccineren, zodat je kind beschermd wordt tegen gevaarlijke infecties. Bovendien beschermen vaccinaties niet alleen je kind, maar ook het gezin en de omgeving.
Informatie voor bezoekers op neonatologie
Bezoekregeling
- Beide ouders/voogden zijn doorlopend welkom.
- Tijdens de bezoekuren (8u to 20u) zijn:
- Max. 4 personen tegelijk welkom onder begeleiding van minstens één ouder/voogd.
- Geen kinderen onder 12 jaar toegelaten, behalve broers of zussen. Broers of zussen kunnen op bezoek komen als ze niet ziek/verkouden zijn en als ze op elk moment onder toezicht van een volwassene staan.
We vragen je om stil te praten en geen onnodig lawaai te maken om de rust van de baby’s op onze afdeling te respecteren.
Aandoeningen en onderzoeken
Aandoeningen
Ons team
Op de afdeling neonatologie staat een groot zorgteam voor je gezin klaar.
Enkel de arts of verpleegkundige kan je informatie geven over de gezondheidstoestand van je baby. De verpleegkundige die verantwoordelijk is voor je baby, is jouw sleutelfiguur. Hij of zij kan je verder in contact brengen met andere medewerkers.
Als je een gesprek wenst met de arts of de neonatoloog, kan de verpleegkundige voor jou een afspraak maken. Maak vooraf een vragenlijstje, zodat je niets vergeet te vragen aan de arts.




























