Multidisciplinair Oncologisch Centrum Antwerpen (MOCA)

donate

 
 
 

In het Multidisciplinair Oncologisch Centrum Antwerpen (MOCA) krijgen kankerpatiënten een behandeling op maat. Wie met kanker te maken krijgt, heeft niet enkel nood aan medische zorgen, maar ook sociale en psychologische ondersteuning is ontzettend belangrijk in de strijd tegen kanker. Het MOCA bundelt al deze soorten van dienstverlening en biedt kankerpatiënten een totaalpakket van zorg aan. 

In 2009 richtte het Universitair Ziekenhuis Antwerpen (UZA) het MOCA op. Het MOCA is een koepelstructuur voor iedereen die binnen het UZA een kankerbehandeling of begeleiding doormaakt. Prof. dr. Marc Peeters is diensthoofd oncologie en coördinator van het MOCA. ‘Binnen het MOCA stellen we de kankerpatiënt altijd centraal, waarbij we natuurlijk rekening houden met alle aspecten. Onze nauwe samenwerking en multidisciplinaire structuur maakt dat mogelijk. Dit maakt ons vrij uniek.’

Begeleiding op maat

Onder andere verpleegkundig trajectbegeleiders, psychologen, diëtisten en maatschappelijk werkers loodsen de patiënt door het volledige ziekteproces. Deze begeleiding is continu gericht op de levenskwaliteit van de patiënt. De verschillende soorten kankers worden binnen het MOCA verdeeld in 12 deeldisciplines. Zo heb je bijvoorbeeld thoraxoncologie, gynaecologische oncologie en gastro-enterologische oncologie. Op deze manier krijgt iedere patiënt de beste behandeling, specifiek gericht op zijn/haar soort kanker. 

De sleutel tot nieuwe behandelingen

Wetenschappelijk onderzoek is een belangrijke pijler binnen het MOCA. Want zonder wetenschappelijk onderzoek is er geen vooruitgang in de zorg. Wetenschappelijke medewerkers verwerken gegevens uit onderzoek tot wetenschappelijke publicaties.  Dit gebeurt vaak in nauwe samenwerking met de Universiteit Antwerpen. ‘De resultaten die we halen uit het basisonderzoek, passen we toe voor medische en klinische toepassingen. Dit is belangrijk voor patiënten voor wie er geen standaardbehandeling is of bij wie de standaardbehandeling niet aanslaat.’, vult prof. dr. Peeters aan. 

Oncologische revalidatie 

Onderzoek toonde reeds aan dat beweging een positieve invloed heeft op het herstel van kankerpatiënten. Wie tijdens zijn of haar kankerbehandeling fysiek actief blijft, heeft zelfs betere overlevingskansen. Maar voor vele ex-kankerpatiënten is het niet evident om weer te gaan sporten. ‘Daarom organiseren we binnen het MOCA de oncorevalidatie. Een programma waar patiënten in 12 weken de kans krijgen om de draad na kanker terug op te nemen. De oncorevalidatie bestaat uit een combinatie van lichaamstrainingen en mentale ondersteuning.’, vult prof. Peeters aan. 

Doelgerichte kankerbehandeling 

Bij een doelgerichte kankerbehandeling krijgen patiënten een behandeling op maat die hun kanker raakt op zijn zwakste plek. ‘Vandaag begrijpen we steeds beter hoe een tumor ontstaat en zich ontwikkelt’, zegt prof. dr. Marc Peeters. ‘We weten dat kankercellen kunnen overleven dankzij een samenspel van factoren, die er bijvoorbeeld voor zorgen dat de tumor genoeg bloedtoevoer krijgt of ontsnapt aan ons normaal afweersysteem. Daardoor weten we nu ook op welke cruciale punten we moeten ingrijpen om die mechanismen te doorbreken.’ De meeste kankercellen zijn voor hun groei grotendeels afhankelijk van de ontregelde werking van één molecule. Als is geweten welke molecule dat is, kan dat de sleutel vormen tot een doelgericht medicijn. ‘Daarmee kunnen we de tumor tot stilstand brengen, verkleinen of zelfs in het beste geval doen verdwijnen.’, legt prof. Peeters uit. ‘Het verschil met de klassieke chemotherapie is dat de medicatie zich op specifieke kernpunten in de kankercel richt, terwijl gewone chemotherapie als een soort hamer alle kankercellen probeert te doden. Deze behandeling is hoofdzakelijk bedoeld voor patiënten met uitgezaaide kanker. Voor bijna alle soorten kanker bestaan er doelgerichte geneesmiddelen. De bijwerkingen van doelgerichte kankerbehandelingen zijn milder dan bij gewone chemotherapie. Vaak combineren patiënten beide, soms krijgen ze ook de doelgerichte kankerbehandeling als enige therapie. 

Bloedafname thuis: beter voorbereid in het ziekenhuis

Patiënten die een geplande (dag)opname voor chemotherapie of immunotherapie hebben, krijgen vooraf thuis bezoek van een verpleegkundige. Tijdens dit bezoek wordt er bloed afgenomen en een aantal parameters en toxiciteiten bevraagd. De afgenomen bloedstalen worden naar het UZA gebracht voor analyse. De behandelend arts evalueert de resultaten van de bloedanalyse en de door de thuisverpleegkundige genomen parameters. Op basis van deze gegevens beslist de arts of de geplande behandeling in het ziekenhuis de volgende dag al dan niet kan doorgaan. Op deze manier optimaliseren we de werking binnen het oncologisch en hematologisch dagziekenhuis, spreiden we de bereidingen binnen apotheek en reduceren we het aantal nodeloze verplaatsingen voor de patiënt. Als de behandeling kan doorgaan, ligt de juiste medicatie klaar voor de patiënt waardoor de wachttijden voor de patiënt verminderen. 

Dagelijkse opvolging dankzij app

Patiënten die chemotherapie of een doelgerichte behandeling ondergaan, hebben vaak last van nevenwerkingen. Ook medicatietrouw is soms een probleem. ‘Een goede opvolging is dan ook belangrijk’, zegt prof. dr. Marc Peeters. Oncologische patiënten, binnen het UZA, maken gebruik van AMTRA – Ambulant Monitoring of Cancer Therapy using a smaRtphone, ook wel ‘Remecare Oncology’ genoemd.  ‘Binnen de applicatie vragen we aan onze patiënten om dagelijks via de app bepaalde gegevens door te sturen: wanneer ze welke medicatie innemen, welke nevenwerkingen of pijnklachten ze ondervinden. Bij belangrijke problemen ontvangt het medisch team automatisch een verwittiging.’ De bedoeling is dat patiënten zo beter hun behandeling volgen én dat het team indien nodig sneller kan ingrijpen. Daardoor belanden patiënten ook minder snel in het ziekenhuis. ‘Het systeem werkt goed, doordat we de patiënten goed begeleiden en uitleggen waarom dit belangrijk is. Het UZA is hierin pionier in Vlaanderen’, aldus Peeters. 

Wil jij graag het MOCA en de zorg rond de oncologische patiënt mee ondersteunen? Klik hier en strijd mee tegen kanker. Iedere gift maakt het verschil!