UZA neemt Centrum voor Ontwikkelingsstoornissen (COS) over

Datum: 
11/01/2017
Bron: 
Gazet van Antwerpen

"Een jaar wachten is lang als je kind problemen heeft"

Sinds 1 januari werkt het Centrum voor Ontwikkelingsstoornissen Antwerpen onder de vleugels van het UZA. “Goed nieuws, maar we hebben nood aan extra middelen om meer kinderen met ADHD of autisme snel verder te helpen”, zegt Meneia Steel Lebre, coördinatrice van COS Antwerpen. Wie zich vandaag aanmeldt, moet een jaar wachten. Of betaalt een pak meer bij de duurdere, private centra. 

COS Antwerpen is een van de vier Centra voor Ontwikkelingsstoornissen in Vlaanderen. Tot nu hoorde het Antwerpse centrum bij de provincie, maar sinds de veranderingen in de bevoegdheden van de provincies was COS Antwerpen op zoek naar een overnemer. UZA, waarmee het centrum al jaren samenwerkt, was de geknipte kandidaat-overnemer. 

“Het goede nieuws is dat we als kleine vzw onder de vleugels van het UZA bestaanszekerheid hebben”, zegt coördinatrice Meneia Steel Lebre. “Van de andere kant blijft het moeilijk werken omdat de subsidiëring vanuit de Vlaamse overheid niet volstaat om voldoende kinderen met ontwikkelingsproblemen vroegtijdig te helpen. Een jaar wachten als je kind problemen heeft, is te lang.”

COS Antwerpen werkt met een team van 23 medewerkers. Zij doen diepgaand en gespecialiseerd onderzoek naar ontwikkelings- en gedragsstoornissen, zoals bij ernstige vormen van ADHD, ASS of bij prematuren of kinderen met een aangeboren afwijking. Vanuit hun erkenning mag COS Antwerpen kinderen tot achttien jaar onderzoeken, maar gezien de lange wachttijden heeft het centrum de leeftijdsgrens moeten beperken.

Meer dan twee jaar wachten

“De wachtlijsten liepen op tot meer dan twee jaar, dus hebben we - samen met de andere Centra voor Ontwikkelingsstoornissen - een keuze moeten maken. Kinderen jonger dan drie jaar krijgen voorrang. Het is niet te verantwoorden om hulp uit te stellen wanneer problemen zich al op zulke jonge leeftijd manifesteren. Voor kinderen van drie tot zeven jaar werken we met een wachtlijst van een jaar. Dat is lang, maar met de huidige financiering kunnen we ongeveer 1.034 onderzoeken per jaar aan. Een groot percentage van de ouders houdt het wachten niet vol en zoekt hulp bij een van de vele private instanties.”

Het grote verschil tussen een onderzoek bij COS Antwerpen en private centra is de kostprijs, de onafhankelijkheid en de mogelijkheid tot brede screening. Bij het gesubsidieerde COS Antwerpen betaal je 62,80 euro, bij private onderzoekscentra kan de prijs oplopen van 500 tot meer dan 1.000 euro.

Multidisciplinaire aanpak

“De kracht van de Centra voor Ontwikkelingsstoornissen is onze multidisciplinaire aanpak en het feit dat we onafhankelijk werken. Ons centrum biedt zelf geen therapie aan, maar verwijst na de diagnose enkel door. We merken dat nogal wat ouders wantrouwig staan tegenover de resultaten van een onderzoek dat is uitgevoerd door een centrum dat ook verdere hulp aanbiedt.”

De vier Vlaamse Centra voor Ontwikkelingsstoornissen zijn met het kabinet van minister van Gezondheid, Gezin en Welzijn Jo Vandeurzen (CD&V) in onderhandeling voor meer financiële steun. “We hopen op meer middelen. Het is belangrijk dat diagnostiek ernstig wordt genomen. Enerzijds is er de kritiek op het overmatig labellen van mensen, anderzijds is onze hulpverlening zo georganiseerd dat je zonder diagnose of label geen toegang hebt tot bepaalde gespecialiseerde hulp.” Op het kabinet van minister Vandeurzen is de vraag naar meer middelen aangekomen. “Dit moet verder worden bekeken”, aldus woordvoerder Nico Krols.


"Snelle diagnose heeft ons veel ellende bespaard"

“Stan zag er nooit gelukkig uit, maar dankzij de diagnose bij COS Antwerpen wisten we al snel dat hij niet zomaar een ambetant kind was”, zegt Veronique Jacobs uit Berlaar. Stan was net geen drie toen bij hem ASS (Autisme Spectrum Stoornis, red.) werd vastgesteld. Als Veronique Jacobs iets langer had gewacht, was ze zoals vele andere ouders met een hulpvraag op een lange wachtlijst terechtgekomen. “Ik had al opgemerkt dat Stan anders was. Hij werd hysterisch als er spullen van plaats veranderden, en hij was een hele moeilijke slaper. Ze hadden gewaarschuwd voor een lange wachtlijst, maar we hadden het geluk dat Stan net geen drie was en dus voorrang kreeg. Een grote opluchting.” In de klas krijgt Stan intussen via de GONbegeleiding extra ondersteuning, ook van een logopediste. Ook thuis wordt het gezin begeleid. “We konden snel bij thuisbegeleiding Raster terecht. Puur geluk, want ook daar is een wachtlijst. Stan heeft woedeaanvallen, dankzij de begeleiding leert hij zijn gevoelens plaatsen. Raster heeft ons ook geleerd te werken met pictogrammen zodat hij ’s morgen visueel oppikt wat de dag brengt: naar school, de kapper, een verjaardagsfeestje of op uitstap naar het bos. De snelle diagnose en verdere ondersteuning hebben ons enorm veel ellende bespaard. Ook nu kan ik altijd met vragen bij COS terecht.” 


"Bijna van school moeten veranderen"

“Dankzij de goede aanpak van COS hebben we onze zoon snel de juiste begeleiding kunnen geven”, zegt de moeder van een jongen met het syndroom van Asperger. De vrouw en haar zoon verkiezen anoniem te blijven. De situatie was ‘urgent’ omdat de toen vierjarige kleuter erg moeilijk gedrag vertoonde. “Hij deed lastig op school en ook op de turnkring waar we hem wilden inschrijven”, zegt de moeder. “Of thuis als er onverwacht bezoek kwam. Om zijn ongenoegen over een nieuwe, onvoorspelbare situatie te uiten, reageerde hij vervelend op andere kinderen of hij zonderde zich helemaal af. Na ons eerste contact met COS zijn we op de wachtlijst beland.” Gelukkig niet al te lang, want op school had men al aangegeven dat er snel iets moest gebeuren of het kind had van school moeten veranderen. “Dat zou de problemen hebben doen escaleren, want een nieuwe omgeving had onze zoon zeker in een neerwaartse spiraal gebracht. Nadat de diagnose was gesteld, heeft hij, maar ook wij, de juiste begeleiding gekregen. Ik ben COS nog altijd zeer dankbaar, ook voor het deskundige advies waarvoor we altijd bij hen terecht konden. Hun klantgerichte en multidisciplinaire aanpak is van onschatbare waarde als je met zo’n problemen met je kind wordt geconfronteerd.” 

www.cos.kinsbergenvzw.be

Karin Vanheusden

 

Blijf op de hoogte van nieuws in het UZA via Twitter @uzanieuws en Facebook